cynk

Zdrowie z cynkiem

Cynk występuje naturalnie w wielu produktach spożywczych, może być także dodawany celowo do żywności w celu jej wzbogacenia, jest także często składnikiem preparatów wielowitaminowych oraz leków dostępnych bez recepty. Mimo to jest to składnik mineralny, którego spożycie w codziennej diecie jest często niewystarczające do pokrycia dziennego zapotrzebowania, które dla dorosłych mężczyzn wynosi 11 mg, a dla kobiet 8 mg. Cynk jest istotny do prawidłowego funkcjonowania komórek ciała, odpowiada bowiem za aktywność wielu enzymów (ponad 300), biorących udział m.in. w produkcji białek, przemianach węglowodanów i tłuszczy czy syntezie RNA i DNA, przez co pośrednio reguluje gospodarkę energetyczną organizmu. Ma także wpływ na prawidłowe działanie układu hormonalnego, np. poprzez modulowanie aktywności insuliny. Pełni rolę przeciwutleniacza, bierze udział w prawidłowym procesie odczuwania smaku i zapachu, a będąc antagonistą ołowiu i kadmu ma także funkcje odtruwające.

Niedobory cynku początkowo są niespecyficzne i objawiają się obniżeniem apetytu oraz osłabieniem odporności, a w przypadku dzieci zaburzeniem wzrastania. W bardziej zaawansowanych przypadkach może dojść do biegunek, utraty włosów, zaburzeń widzenia, zmian skórnych, w tym spowolnionego procesu gojenia się ran czy impotencji u mężczyzn. U dzieci znaczne niedobory cynku będą natomiast skutkować także opóźnionym dojrzewaniem płciowym. Przyczynami niedostatecznej podaży cynku może być z jednej strony nieodpowiednia dieta, z drugiej obniżone wchłanianie w przewodzie pokarmowym. Osobami, które szczególnie są narażone na niedobory tego pierwiastka są: kobiety w ciąży i karmiące, wegetarianie i weganie, osoby z chorobami układu pokarmowego, cukrzycą czy anemią sierpowatą oraz nadmiernie spożywające alkohol.

Najlepszym źródłem cynku w produktach spożywczych są podroby, mięso (szczególnie czerwone oraz dziczyzna), pestki i orzechy, warzywa strączkowe, kasze, pełnoziarniste pieczywo, jaja czy produkty mleczne.  Ostrygi zawierają najwięcej tego pierwiastka bo ponad 78 mg w 100 gramach, przy czym wołowina w tej samej ilości zawiera ok. 8,5 mg, jest to jednak produkt trudno dostępny, drogi i niechętnie spożywany. Z tego też względu zaleca się przede wszystkim urozmaicenie diety gdyż w ten sposób istnieje największa szansa na dostarczenie zalecanej ilości cynku z różnych grup produktów. Należy dodatkowo pamiętać, że ten składnik mineralny jest najlepiej wchłaniany z produktów odzwierzęcych. Białko roślinne oraz zawarte w roślinach fityniany, które mają zdolność wiązania cynku oraz innych składników mineralnych, ograniczają w ten sposób ich wchłanianie. Sposobem na dostarczenie większej ilości składników mineralnych z produktów roślinnych jest np. długie moczenie nasion roślin strączkowych czy spożywanie  produktów kiszonych czy chlebów na zakwasie.

Cynk jest ważnym składnikiem odżywczym Naszego organizmu. Jego odpowiednia zawartość warunkuje prawidłowe procesy biochemiczne z udziałem enzymów, co istotne ma także duży wpływ na mechanizmy odpornościowe. Z tego powodu cynk bywa zalecany często w okresie zwiększonej zachorowalności na jesieni i zimą. Poleca się jego stosowanie szczególnie w pierwszym okresie przeziębienia, kiedy objawy nie są jeszcze w pełni rozwinięte.

 

You may also like...

Add a Comment

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *